اطلاعات بيشتر
۰۴ شهریور ۱۳۹۶، ۰۹:۵۰ ق.ظ
صورتهای مالی باید وضعیت مالی، عملکرد مالی و جریانهای نقدی واحد تجاری را به نحو مطلوب ارائه کند. طبق بند ۷ استاندارد حسابداری شماره ۱، مسئولیت تهیه و ارائه صورتهای مالی با هیأتمدیره یا سایر ارکان ادارهکننده واحد تجاری است.
همچنین مطابق بند ۱۰ استاندارد حسابداری شماره ۱، هر واحد تجاری که صورتهای مالی آن طبق استانداردهای حسابداری تهیه و ارائه میشود، باید این واقعیت را افشاء کند. به همین منظور، طبق مفاد ماده ۲۳۲ اصلاحیه قانون تجارت، هیأتمدیره شرکت باید پس از انقضای سال مالی، صورت دارایی و دیون شرکت را در پایان سال و همچنین ترازنامه و حساب عملکرد و حساب سود و زیان شرکت را به ضمیمه گزارشی درباره فعالیت و وضع عمومی شرکت طی سال مالی مزبور تنظیم کند و اسناد یادشده را باید حداقل ۲۰ روز قبل از تاریخ مجمع عمومی عادی سالانه در اختیار بازرس قانونی قرار دهد.
همچنین مطابق با ماده ۱۴۸ اصلاحیه قانون تجارت نیز، بازرس قانونی شرکت مکلف است درباره صحت و درستی صورت دارایی و صورتحساب عملکرد و حساب سود و زیان و ترازنامهای که مدیران برای تسلیم به مجمع عمومی تهیه میکنند و درباره صحت مطالب و اطلاعاتی که مدیران در اختیار مجامع عمومی گذاشتهاند، اظهارنظر کنند. از این رو، در صفحه اول صورتهای مالی کلیه شرکتهای سهامی (پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران)، عبارت «صورتهای مالی شرکت سهامی عام نمونه بر اساس استانداردهای حسابداری تهیه شده و در تاریخ X به تأیید هیأتمدیره رسیده است»، درج میشود و توسط کلیه اعضای هیأتمدیره به تاریخی قبل از تاریخ گزارش حسابرس مستقل و بازرس قانونی شرکت امضاء میشود و همچنین گزارش هیأتمدیره در خصوص فعالیت و وضع عمومی شرکت نیز، توسط کلیه اعضای هیأتمدیره امضاء میشود.
اما گاه مشاهده میشود که صورتهای مالی سالانه حسابرسی شده و همچنین گزارش هیأتمدیره در خصوص فعالیت و وضع عمومی شرکت به منظور تقدیم به مجمع عمومی عادی سالانه صاحبان سهام که توسط حسابرس مستقل و بازرس قانونی شرکت مورد بررسی و اظهارنظر قرار میگیرد، توسط یک یا دو عضو از اعضای هیأتمدیره شرکت سهامی مورد تأیید قرار نمیگیرد و صورتهای مالی حسابرسی شده یا گزارش هیأتمدیره در خصوص فعالیت و وضع عمومی شرکت، فاقد امضای برخی از اعضای هیأتمدیره است (اگرچه طبق مفاد ماده ۱۲۱ اصلاحیه قانون تجارت، تصمیمها باید با اکثریت آراء اتخاذ شود). بنابراین سوال اساسی که مطرح میشود این است:
علت تأیید نشدن (یا امضاء نشدن) صورتهای مالی و گزارش هیأتمدیره در خصوص فعالیت و وضع عمومی شرکت توسط عضو هیأتمدیره مربوطه چیست؟
- آیا عضو هیأتمدیرهای که صورتهای مالی را امضا نکرده، در دسترس نبوده است؟
- آیا عضو هیأتمدیرهای که صورتهای مالی را امضا نکرده، از نظر وی، صورتهای مالی مورد تایید نیست؟
- آیا عضو هیأتمدیرهای که صورتهای مالی را امضا نکرده، به دلیل توافق نداشتن با سایر اعضای حقیقی منتخب عضو حقوقی هیأتمدیره یا سایر اعضای حقیقی عضو هیأتمدیره، صورتهای مالی را تأیید نکرده است؟
و سایر سوالات دیگر که، میتواند موجب تشویش اذهان سهامداران و استفادهکنندگان از صورتهای مالی شود.
با توجه به اینکه، مطابق با استانداردهای حسابداری و قانون تجارت ایران، مسئولیت تهیه و ارائه صورتهای مالی با هیأتمدیره شرکت است، بنابراین تأیید نکردن یا امضاء نکردن عضو هیأتمدیره مربوطه، به مفهوم سلب مسئولیت حقوقی وی (در صورت کشف هرگونه تقلب و تحریف در صورتهای مالی) در مقابل اشخاص ثالث نیست. به همین منظور، با عنایت به اینکه در این خصوص قانونگذار به صراحت موضعگیری نکرده، بنابراین پیشنهادهای ذیل مطرح میشود:
۱- با عنایت به مفاد ماده ۱۳ دستورالعمل انضباطی ناشران پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران که مدیرعامل و اعضای موظف هیأتمدیره را (در صورتی که تصویب صورتهای مالی در دستور جلسه مجمع باشد) ملزم به حضور در مجامع عمومی عادی صاحبان سهام میکند، توصیه میشود، حضور آن دسته از اعضای هیأتمدیره غیرموظف که صورتهای مالی و گزارش فعالیت هیأتمدیره را تأیید نکردهاند نیز، در مجمع عمومی عادی صاحبان سهام الزامی شود تا دلایل اصلی تأیید نشدن اسناد مربوطه را اعلام کنند.
۲- بازرس قانونی شرکت در اظهارنظر حرفهای خود نسبت به صورتهای مالی و گزارش فعالیت هیأتمدیره، پس از بند اظهارنظر، به موضوع عدم تأیید یا عدم امضای عضو یا اعضای هیأتمدیره مربوطه اشاره کند. به عنوان مثال، بیان کند که صورتهای مالی و گزارش فعالیت هیأتمدیره شرکت مورد رسیدگی «با امضای ۳ عضو از ۵ عضو هیأتمدیره» مورد تأیید قرار گرفته است و … .
۳- چنانچه در تاریخ تأیید صورتهای مالی، عضو هیأتمدیره مربوطه غایب باشد، در صورتجلسه هیأتمدیره مشخص شده است و اگر تأیید نشدن صورتهای مالی و گزارش فعالیت هیأتمدیره به دلایل دیگری باشد، توصیه میشود صورتهای مالی و گزارش فعالیت هیأتمدیره توسط عضو هیأتمدیره مربوطه امضا شود، ولی در ذیل صورتجلسه هیأتمدیره ایرادها و ابهامهای خود را مطرح کند. بنابراین پیشنهاد میشود بازرس قانونی شرکت، دلایل تأیید نشدن صورتهای مالی و گزارش فعالیت هیأتمدیره توسط برخی از اعضای هیأتمدیره (که از صورتجلسات هیأتمدیره شرکت مورد رسیدگی قابل استخراج است) را دریافت و اظهارنظر خود را به مجمع عمومی عادی سالانه صاحبان سهام تقدیم کند.
شاید برخی بر این عقیده باشند که، طرح چنین موضوعاتی میتواند موجب تشویش اذهان سهامداران شود و برگزاری مجامع عمومی عادی صاحبان سهام را با چالش مواجه کند، ولی واقعیت حاکی از آن است که اقداماتی از این قبیل، میتواند به منظور حمایت از منافع سهامداران جزء، گامی موثر تلقی گردد.
رضا نعمتی کشتلی – مدرس حسابداری دانشگاه
منبع: تازههای حسابداری
همچنین مطابق بند ۱۰ استاندارد حسابداری شماره ۱، هر واحد تجاری که صورتهای مالی آن طبق استانداردهای حسابداری تهیه و ارائه میشود، باید این واقعیت را افشاء کند. به همین منظور، طبق مفاد ماده ۲۳۲ اصلاحیه قانون تجارت، هیأتمدیره شرکت باید پس از انقضای سال مالی، صورت دارایی و دیون شرکت را در پایان سال و همچنین ترازنامه و حساب عملکرد و حساب سود و زیان شرکت را به ضمیمه گزارشی درباره فعالیت و وضع عمومی شرکت طی سال مالی مزبور تنظیم کند و اسناد یادشده را باید حداقل ۲۰ روز قبل از تاریخ مجمع عمومی عادی سالانه در اختیار بازرس قانونی قرار دهد.
همچنین مطابق با ماده ۱۴۸ اصلاحیه قانون تجارت نیز، بازرس قانونی شرکت مکلف است درباره صحت و درستی صورت دارایی و صورتحساب عملکرد و حساب سود و زیان و ترازنامهای که مدیران برای تسلیم به مجمع عمومی تهیه میکنند و درباره صحت مطالب و اطلاعاتی که مدیران در اختیار مجامع عمومی گذاشتهاند، اظهارنظر کنند. از این رو، در صفحه اول صورتهای مالی کلیه شرکتهای سهامی (پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران)، عبارت «صورتهای مالی شرکت سهامی عام نمونه بر اساس استانداردهای حسابداری تهیه شده و در تاریخ X به تأیید هیأتمدیره رسیده است»، درج میشود و توسط کلیه اعضای هیأتمدیره به تاریخی قبل از تاریخ گزارش حسابرس مستقل و بازرس قانونی شرکت امضاء میشود و همچنین گزارش هیأتمدیره در خصوص فعالیت و وضع عمومی شرکت نیز، توسط کلیه اعضای هیأتمدیره امضاء میشود.
اما گاه مشاهده میشود که صورتهای مالی سالانه حسابرسی شده و همچنین گزارش هیأتمدیره در خصوص فعالیت و وضع عمومی شرکت به منظور تقدیم به مجمع عمومی عادی سالانه صاحبان سهام که توسط حسابرس مستقل و بازرس قانونی شرکت مورد بررسی و اظهارنظر قرار میگیرد، توسط یک یا دو عضو از اعضای هیأتمدیره شرکت سهامی مورد تأیید قرار نمیگیرد و صورتهای مالی حسابرسی شده یا گزارش هیأتمدیره در خصوص فعالیت و وضع عمومی شرکت، فاقد امضای برخی از اعضای هیأتمدیره است (اگرچه طبق مفاد ماده ۱۲۱ اصلاحیه قانون تجارت، تصمیمها باید با اکثریت آراء اتخاذ شود). بنابراین سوال اساسی که مطرح میشود این است:
علت تأیید نشدن (یا امضاء نشدن) صورتهای مالی و گزارش هیأتمدیره در خصوص فعالیت و وضع عمومی شرکت توسط عضو هیأتمدیره مربوطه چیست؟
- آیا عضو هیأتمدیرهای که صورتهای مالی را امضا نکرده، در دسترس نبوده است؟
- آیا عضو هیأتمدیرهای که صورتهای مالی را امضا نکرده، از نظر وی، صورتهای مالی مورد تایید نیست؟
- آیا عضو هیأتمدیرهای که صورتهای مالی را امضا نکرده، به دلیل توافق نداشتن با سایر اعضای حقیقی منتخب عضو حقوقی هیأتمدیره یا سایر اعضای حقیقی عضو هیأتمدیره، صورتهای مالی را تأیید نکرده است؟
و سایر سوالات دیگر که، میتواند موجب تشویش اذهان سهامداران و استفادهکنندگان از صورتهای مالی شود.
با توجه به اینکه، مطابق با استانداردهای حسابداری و قانون تجارت ایران، مسئولیت تهیه و ارائه صورتهای مالی با هیأتمدیره شرکت است، بنابراین تأیید نکردن یا امضاء نکردن عضو هیأتمدیره مربوطه، به مفهوم سلب مسئولیت حقوقی وی (در صورت کشف هرگونه تقلب و تحریف در صورتهای مالی) در مقابل اشخاص ثالث نیست. به همین منظور، با عنایت به اینکه در این خصوص قانونگذار به صراحت موضعگیری نکرده، بنابراین پیشنهادهای ذیل مطرح میشود:
۱- با عنایت به مفاد ماده ۱۳ دستورالعمل انضباطی ناشران پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران که مدیرعامل و اعضای موظف هیأتمدیره را (در صورتی که تصویب صورتهای مالی در دستور جلسه مجمع باشد) ملزم به حضور در مجامع عمومی عادی صاحبان سهام میکند، توصیه میشود، حضور آن دسته از اعضای هیأتمدیره غیرموظف که صورتهای مالی و گزارش فعالیت هیأتمدیره را تأیید نکردهاند نیز، در مجمع عمومی عادی صاحبان سهام الزامی شود تا دلایل اصلی تأیید نشدن اسناد مربوطه را اعلام کنند.
۲- بازرس قانونی شرکت در اظهارنظر حرفهای خود نسبت به صورتهای مالی و گزارش فعالیت هیأتمدیره، پس از بند اظهارنظر، به موضوع عدم تأیید یا عدم امضای عضو یا اعضای هیأتمدیره مربوطه اشاره کند. به عنوان مثال، بیان کند که صورتهای مالی و گزارش فعالیت هیأتمدیره شرکت مورد رسیدگی «با امضای ۳ عضو از ۵ عضو هیأتمدیره» مورد تأیید قرار گرفته است و … .
۳- چنانچه در تاریخ تأیید صورتهای مالی، عضو هیأتمدیره مربوطه غایب باشد، در صورتجلسه هیأتمدیره مشخص شده است و اگر تأیید نشدن صورتهای مالی و گزارش فعالیت هیأتمدیره به دلایل دیگری باشد، توصیه میشود صورتهای مالی و گزارش فعالیت هیأتمدیره توسط عضو هیأتمدیره مربوطه امضا شود، ولی در ذیل صورتجلسه هیأتمدیره ایرادها و ابهامهای خود را مطرح کند. بنابراین پیشنهاد میشود بازرس قانونی شرکت، دلایل تأیید نشدن صورتهای مالی و گزارش فعالیت هیأتمدیره توسط برخی از اعضای هیأتمدیره (که از صورتجلسات هیأتمدیره شرکت مورد رسیدگی قابل استخراج است) را دریافت و اظهارنظر خود را به مجمع عمومی عادی سالانه صاحبان سهام تقدیم کند.
شاید برخی بر این عقیده باشند که، طرح چنین موضوعاتی میتواند موجب تشویش اذهان سهامداران شود و برگزاری مجامع عمومی عادی صاحبان سهام را با چالش مواجه کند، ولی واقعیت حاکی از آن است که اقداماتی از این قبیل، میتواند به منظور حمایت از منافع سهامداران جزء، گامی موثر تلقی گردد.
رضا نعمتی کشتلی – مدرس حسابداری دانشگاه
منبع: تازههای حسابداری
" برای حمايـت از ما، لطفاً بر روی بنرهای تبليغاتی سايت كليك نمائيد "
" اگر کسی خوبیهای تو را فراموش کرد، تو خوب بودن را فراموش نکن... "
" ای کاش یاد بگیریم، برای خالی کردن خودمان؛ کسی را لبریز نکنیم... "
" تنها « زمان » است كه دوست داشتن را ثابت می كند، نه « زبان »... "
" اگر کسی خوبیهای تو را فراموش کرد، تو خوب بودن را فراموش نکن... "
" ای کاش یاد بگیریم، برای خالی کردن خودمان؛ کسی را لبریز نکنیم... "
" تنها « زمان » است كه دوست داشتن را ثابت می كند، نه « زبان »... "