Redirect اطلاعات بيشترads تبليغات
تبليغات


تالار گفتگوی تخصصی حسابداری فروم لرن

امتیاز موضوع:
  • 0 رای - 0 میانگین
  • 1
  • 2
  • 3
  • 4
  • 5
متفرقه: استاندارد حسابداری ‌شماره‌ 1 نحوه‌ ارائه‌ صورتهای مالی
#1
استاندارد حسابداری‌ شماره‌ 1
نحوه‌ ارائه‌ صورتهای‌ مالی

مقدمه‌

1 . هدف‌ این‌ استاندارد تجویز مبنایي‌ برای‌ ارائه‌ صورتهای‌ مالی‌ با مقاصد عمومی‌ یك‌ واحد تجاری‌ به منظور حصول‌ اطمینان‌ از قابلیت‌ مقایسه‌ با صورتهای‌ مالی‌ دوره‌های‌ قبل‌ آن‌ واحد و با صورتهای‌ مالی‌ سایر واحدهای‌ تجاری‌ می‌باشد. برای‌ دستیابی‌ به‌ این‌ هدف‌، در این‌ استاندارد ملاحظات‌ كلی‌ درخصوص‌ نحوه‌ ارائه‌ صورتهای‌ مالی‌، رهنمودهایي‌ درباره‌ ساختار آنها و حداقل‌ الزامات‌ درخصوص‌ محتوای‌ صورتهای‌ مالی‌ ارائه‌ شده‌ است‌. چگونگی‌ شناخت‌، اندازه‌گیری‌ و افشای‌ معاملات‌ و سایر رویدادهای‌ خاص‌ در سایر استانداردهای‌ حسابداری‌ ارائه‌ می‌شود.

دامنه‌ كاربرد

2 . الزامات‌ این‌ استاندارد باید در ارائه‌ كلیه‌ ”صورتهای‌ مالی‌ با مقاصد عمومی‌“ كه‌ براساس‌ استانداردهای‌ حسابداری‌ تهیه‌ و ارائه‌ می‌شود، بكار گرفته‌ شود.
3 . صورتهای‌ مالی‌ با مقاصد عمومی‌ (كه‌ از این‌ پس‌ صورتهای‌ مالی‌ نامیده‌ می‌شود) برای‌ پاسخگویي‌ به‌ نیازهای‌ استفاده‌كنندگانی‌ تهیه‌ می‌شود كه‌ در موقعیت‌ دریافت‌ گزارشهای‌ متناسب‌ با نیازهای‌ اطلاعاتی‌ خاص‌ خود نیستند. صورتهای‌ مالی‌ به طور جداگانه‌ یا همراه‌ با سایر گزارشها، جهت‌ استفاده‌ عموم‌ ارائه‌ می‌شود. مفاد این‌ استاندارد برای‌ صورتهای‌ مالی‌ تلفیقی‌ گروه‌ واحدهای‌ تجاری‌ نیز كاربرد دارد.
4 . در این‌ استاندارد واژه‌هایي‌ بكار گرفته‌ می‌شود كه‌ در واحدهای‌ تجاری‌ (انتفاعی‌) اعم از خصوصی‌ یا عمومی‌ كاربرد دارد. واحدهای‌ غیرانتفاعی‌ برای‌ بكارگیری‌ الزامات‌ این‌ استاندارد ممكن‌ است‌ نیازمند انجام‌ تعدیلاتی‌ در عناوین‌ اقلام‌ اصلی‌ صورتهای‌ مالی‌ خود یا ارائه‌ اطلاعات‌ بیشتر باشند.
5 . نحوه‌ ارائه‌ دارایيهای‌ جاری‌ و بدهیهای‌ جاری‌ بخشی‌ از موضوع‌ این‌ استاندارد است‌ لیكن‌ به طور جداگانه‌ در استاندارد حسابداری‌ شماره‌ 14 مطرح‌ شده‌ است‌.

هدف‌ صورتهای‌ مالی‌

6 . هدف‌ صورتهای‌ مالی‌، ارائه‌ اطلاعاتی‌ تلخیص‌ و طبقه‌بندی‌ شده‌ درباره‌ وضعیت‌ مالی‌، عملكرد مالی‌ و انعطاف‌پذیری‌ مالی‌ واحد تجاری‌ است‌ كه‌ برای‌ طیفی‌ گسترده‌ از استفاده‌كنندگان‌ صورتهای‌ مالی‌ در اتخاذ تصمیمات‌ اقتصادی‌ مفید واقع‌ شود. صورتهای‌ مالی‌ همچنین‌ نتایج‌ ایفای‌ وظیفه‌ مباشرت‌ مدیریت‌ یا حسابدهی‌ آنها را در قبال‌ منابعی‌ كه‌ در اختیارشان‌ قرار گرفته‌ است‌، نشان‌ می‌دهد. به منظور دستیابی‌ به‌ این‌ هدف‌، در صورتهای‌ مالی‌ یك‌ واحد تجاری‌ اطلاعاتی‌ درباره‌ موارد زیر ارائه‌ می‌شود :
الف. دارایيها،
ب . بدهیها،
ج . حقوق‌ صاحبان‌ سرمایه‌،
د . درآمدها،
ﻫ . هزینه‌ها، و
و . جریانهای‌ نقدی‌.
این‌ اطلاعات‌، همراه‌ با سایر اطلاعات‌ مندرج‌ در یادداشتهای‌ توضیحی‌، استفاده‌كنندگان‌ صورتهای‌ مالی‌ را در پیش‌بینی‌ جریانهای‌ نقدی‌ آتی‌ واحد تجاری‌ و خصوصاً در زمانبندی‌ و اطمینان‌ از توانایي‌ آن‌ در ایجاد وجه‌ نقد كمك‌ می‌كند.

مسئولیت‌ صورتهای‌ مالی‌

7 . مسئولیت‌ تهیه‌ و ارائه‌ صورتهای‌ مالی‌ با هیأت‌مدیره‌ یا سایر اركان‌ اداره‌كننده‌ واحد تجاری‌ است‌.

اجزای‌ صورتهای‌ مالی‌

8 . مجموعه‌ كامل‌ صورتهای‌ مالی‌ شامل‌ اجزای‌ زیر است‌ :
الف‌. صورتهای‌ مالی‌ اساسی‌ :
1 . ترازنامه‌،
2 . صورت‌ سود و زیان‌،
3 . صورت‌ سود و زیان‌ جامع‌، و
4 . صورت‌ جریان‌ وجوه‌ نقد .
ب . یادداشتهای‌ توضیحی‌.

ملاحظات‌ كلی‌

ارائه‌ مطلوب‌ و رعایت‌ استانداردهای‌ حسابداری‌
9 . صورتهای‌ مالی‌ باید وضعیت‌ مالی‌، عملكرد مالی‌ و جریانهای‌ نقدی‌ واحد تجاری‌ را به نحو مطلوب‌ ارائه‌ كند . تقریباً در تمام‌ شرایط‌، اعمال‌ مناسب‌ الزامات‌ استانداردهای‌ حسابداری‌ همراه‌ با افشای‌ اطلاعات‌ اضافی‌ در صورت‌ لزوم‌، منجر به‌ ارائه‌ صورتهای‌ مالی‌ به نحو مطلوب‌ می‌شود .
10 . هر واحد تجاری‌ كه‌ صورتهای‌ مالی‌ آن‌ طبق‌ استانداردهای‌ حسابداری‌ تهیه‌ و ارائه‌ می‌شود باید این‌ واقعیت‌ را افشا كند. در صورتهای‌ مالی‌ نباید ذكر كرد كه‌ این‌ صورتها طبق‌ استانداردهای‌ حسابداری‌ تهیه‌ شده‌ است‌، مگراینكه‌ در تهیه‌ صورتهای‌ مزبور مفاد تمام‌ الزامات‌ مندرج‌ در استانداردهای‌ مربوط‌ رعایت‌ شده‌ باشد.
11 . بكارگیری‌ نامناسب‌ استانداردهای‌ حسابداری‌، از طریق‌ افشا در یادداشتهای‌ توضیحی‌، جبران‌ نمی‌شود.
12 . در موارد بسیار نادر، چنانچه‌ مدیریت‌ واحدتجاری‌ به‌ این‌ نتیجه‌ برسد كه‌ رعایت‌ یكی‌ از الزامات‌ استانداردهای‌ حسابداری‌، صورتهای‌ مالی‌ را گمراه‌كننده‌ می‌سازد و بنابراین‌ انحراف‌ از آن‌ به منظور دستیابی‌ به‌ ارائه‌ صورتهای‌ مالی‌ به نحو مطلوب‌ ضروری‌ است‌، باید موارد زیر را افشا كند :
الف . این‌ مطلب‌ كه‌ بنا به‌ اعتقاد مدیریت‌ واحد تجاری‌، صورتهای‌ مالی‌، وضعیت‌ مالی‌، عملكرد مالی‌ و جریانهای‌ نقدی‌ واحد تجاری‌ را به نحو مطلوب‌ منعكس‌ می‌كند،
ب‌ . تصریح‌ اینكه‌ صورتهای‌ مالی‌ از تمام‌ جنبه‌های‌ با اهمیت‌ مطابق‌ با استانداردهای‌ حسابداری‌ می‌باشد، به استثنای‌ انحراف‌ از الزامات‌ یك‌ استاندارد حسابداری‌ كه‌ به منظور ارائه‌ مطلوب‌ صورتهای‌ مالی‌ انجام‌ گرفته‌ است‌،
ج‌ . استانداردی‌ كه‌ الزامات‌ آن‌ رعایت‌ نشده‌ است‌، ماهیت‌ انحراف‌ شامل‌ شیوه‌ حسابداری‌ مقرر در استاندارد، اینكه‌ چرا كاربرد شیوه‌ مقرر در استاندارد صورتهای‌ مالی‌ را گمراه‌كننده‌ می‌سازد و شیوه‌ حسابداری‌ بكار گرفته‌ شده‌، و
د . اثر مالی‌ انحراف‌ بر سود یا زیان‌ خالص‌، دارایيها، بدهیها و حقوق‌ صاحبان‌ سرمایه‌ در هر یك‌ از دوره‌های‌ مورد گزارش‌.
13 . برای‌ ارائه‌ صورتهای‌ مالی‌ به نحو مطلوب‌، رعایت‌ موارد زیر الزامی‌ است‌:
الف. انتخاب‌ و اعمال‌ رویه‌های‌ حسابداری‌ طبق‌ مفاد بند 17،
ب . ارائه‌ اطلاعات‌ شامل‌ رویه‌های‌ حسابداری‌، به گونه‌ای‌ كه‌ اطلاعات‌، مربوط‌، قابل‌ اتكا، قابل‌ مقایسه‌ و قابل‌ فهم‌ باشد، و
ج‌ . ارائه‌ اطلاعات‌ اضافی‌ در مواردی‌ كه‌ رعایت‌ الزامات‌ مقرر در استانداردهای‌ حسابداری‌ برای‌ درك‌ اثر معاملات‌ یا سایر رویدادهای‌ خاص‌ بر وضعیت‌ مالی‌ و عملكرد مالی‌ واحد تجاری‌ توسط‌ استفاده‌كنندگان‌ صورتهای‌ مالی‌ كافی‌ نباشد.
14 . در موارد نادر ممكن‌ است‌ كاربرد الزامات‌ یك‌ استاندارد حسابداری‌ به‌ ارائه‌ صورتهای‌ مالی‌ گمراه‌كننده‌، منجر شود. این‌ امر تنها در مواردی‌ روی‌ می‌دهد كه‌ شیوه‌ مقرر در استاندارد مورد نظر به وضوح‌ نامناسب‌ باشد، به گونه‌ای‌ كه‌ نتوان‌ از طریق‌ كاربرد الزامات‌ آن‌ استاندارد یا به وسیله‌ افشای‌ اطلاعات‌ اضافی‌، به‌ ارائه‌ صورتهای‌ مالی‌ به نحو مطلوب‌ دست‌ یافت‌. این‌ موضوع‌ كه‌ كاربرد شیوه‌ دیگر نیز می‌تواند به‌ ارائه‌ صورتهای‌ مالی‌ به نحو مطلوب‌ منجر شود، به تنهایي‌ برای‌ توجیه‌ انحراف‌ از شیوه‌ مقرر، مناسب‌ نیست‌.
15 . برای‌ ارزیابی‌ ضرورت‌ انحراف‌ از الزامات‌ یك‌ استاندارد حسابداری‌، ملاحظات‌ مندرج در صفحه بعد مدنظر قرار می‌گیرد :
الف. هدف‌ از الزام‌ مقرر و اینكه‌ چرا در شرایط‌ خاص‌ مورد نظر، هدف‌ مزبور نامربوط‌ یا دست‌ نیافتنی‌ است‌.
ب . تفاوت‌ شرایط‌ واحد تجاری‌ با شرایط‌ سایر واحدهای‌ تجاری‌ كه‌ الزام‌ مورد نظر را رعایت‌ می‌كنند.
16 . نظر به‌ اینكه‌ انتظار می‌رود شرایط‌ ایجاب‌كننده‌ انحراف‌ بسیار نادر باشد و ضرورت‌ انحراف‌ نیز موضوعی‌ بحث‌انگیز و مستلزم‌ قضاوت‌ است‌، بنابراین‌ آگاهی‌ از عدم‌ رعایت‌ الزامات‌ استاندارد حسابداری‌ برای‌ استفاده‌كنندگان‌ اهمیت‌ دارد. همچنین‌ برای‌ اینكه‌ استفاده‌كنندگان‌ بتوانند در مورد انحراف‌ به طور آگاهانه‌ قضاوت‌ و تعدیلات‌ لازم‌ را جهت‌ انطباق‌ با استاندارد مورد نظر محاسبه‌ كنند، اطلاعات‌ كافی‌ در صورتهای‌ مالی‌ ارائه‌ می‌شود.

رویه‌های‌ حسابداری‌

17 . مدیریت‌ واحد تجاری‌ باید رویه‌های‌ حسابداری‌ را به گونه‌ای‌ انتخاب‌ و اعمال‌ كند كه‌ صورتهای‌ مالی‌ با تمام‌ الزامات‌ استانداردهای‌ حسابداری‌ مربوط‌ مطابقت‌ داشته‌ باشد. در صورت‌ نبود استاندارد خاص‌، مدیریت‌ باید رویه‌ها را به گونه‌ای‌ تعیين‌ كند تا اطمینان‌ یابد صورتهای‌ مالی‌ اطلاعاتی‌ را فراهم‌ می‌آورد كه :
الف . به‌ نیازهای‌ تصمیم‌گیری‌ استفاده‌كنندگان‌ مربوط‌ است‌، و
ب‌ . قابل‌ اتكاست‌ به گونه‌ای‌ كه‌ :
1 . وضعیت‌ مالی‌ و عملكرد مالی‌ واحد تجاری‌ را صادقانه‌ بیان‌ می‌كند،
2 . منعكس‌ كننده‌ محتوای‌ اقتصادی‌ و نه‌ فقط‌ شكل‌ حقوقی‌ معاملات‌ و سایر رویدادهاست‌،
3 . بیطرفانه‌ یعنی‌ عاری‌ از تمایلات‌ جانبدارانه‌ است‌،
4 . محتاطانه‌ است، و
5 . از تمام‌ جنبه‌های‌ با اهمیت‌، كامل‌ است‌.
18 . رویه‌های‌ حسابداری‌ راه‌كارهای‌ ویژه‌ای‌ است‌ كه‌ واحد تجاری‌ برای‌ تهیه‌ و ارائه‌ صورتهای‌ مالی‌ انتخاب‌ می‌كند. راه‌كارهای‌ مزبور كه‌ در استانداردهای‌ حسابداری‌ مشخص‌ شده‌اند برای‌ اعمال‌ اصول‌ مندرج‌ در مفاهیم‌ نظری‌ گزارشگری‌ مالی‌ در مورد اقلام‌، معاملات‌ و سایر رویدادهای‌ مالی‌ و بویژه‌ موارد زیر ایجاد شده‌ است :
الف. اندازه‌گیری‌ و تجدید اندازه‌گیری‌ دارایيها و بدهیها در مواردی‌ كه‌ مبالغ‌ مربوط‌ از اهمیت‌ نسبی‌ برخوردار است‌، و
ب‌ . نحوه‌ و زمان‌ شناخت‌ تغیيرات‌ در دارایيها و بدهیها در صورتهای‌ عملكرد مالی‌.
19 . در صورت‌ نبود استاندارد حسابداری‌ خاص‌، مدیریت‌ رویه‌هایي‌ را بكار می‌برد كه‌ به‌ ارائه‌ مفیدترین‌ اطلاعات‌ در صورتهای‌ مالی‌ منجر شود. این‌ امر مستلزم‌ بكارگیری‌ قضاوت‌ توسط‌ مدیریت‌ واحد تجاری‌ با مدنظر قرار دادن‌ ملاحظات‌ زیر است‌ :
الف‌. الزامات‌ استانداردهای‌ حسابداری‌ برای‌ موضوعات‌ مشابه‌ و مربوط‌،
ب . تعاریف‌، معیارهای‌ شناخت‌ و اندازه‌گیری‌ دارایيها، بدهیها، درآمدها و هزینه‌ها مندرج‌ در مفاهیم‌ نظری‌ گزارشگری‌ مالی، و
ج . استانداردهای‌ صادره‌ توسط‌ سایر مراجع‌ حرفه‌ای‌ معتبر و رویه‌های‌ پذیرفته‌ شده‌ صنعت‌ تا میزانی‌ كه‌ با موارد الف‌ و ب‌ این‌ بند سازگار باشد.

تداوم‌ فعالیت‌

20 . مدیریت‌ در زمان‌ تهیه‌ صورتهای‌ مالی‌، باید توان‌ ادامه‌ فعالیت‌ واحد تجاری‌ را ارزیابی‌ كند. صورتهای‌ مالی‌ باید برمبنای‌ تداوم‌ فعالیت‌ تهیه‌ شود مگر اینكه‌ مدیریت‌ قصد انحلال‌ یا توقف‌ عملیات‌ واحد تجاری‌ را داشته‌ باشد، یا عملاً ناچار به‌ انجام‌ این‌ امر شود . در مواردی‌ كه‌ مدیریت‌ از رویدادها و شرایطی‌ آگاهی‌ یابد كه‌ ممكن‌ است‌ ابهام‌ اساسی‌ نسبت‌ به‌ توانایي‌ تداوم‌ فعالیت‌ واحد تجاری‌ ایجاد كند، این‌ ابهام‌ باید افشا شود . چنانچه‌ صورتهای‌ مالی‌ برمبنای‌ تداوم‌ فعالیت‌ تهیه‌ نشود، این‌ واقعیت‌ باید همراه‌ با مبنای‌ تهیه‌ صورتهای‌ مالی‌ و اینكه‌ چرا واحد تجاری‌ فاقد تداوم‌ فعالیت‌ تلقی‌ شده‌ است‌، افشا شود.
21 . تداوم‌ فعالیت‌ به‌ معنای‌ ادامه‌ عملیات‌ واحد تجاری‌ در آینده‌ قابل‌ پیش‌بینی‌ است‌. یعنی‌ در تهیه‌ و ارائه‌ صورتهای‌ مالی‌، هیچ‌ قصد یا الزامی‌ به‌ انحلال‌ واحد تجاری‌ یا كاهش‌ قابل توجه‌ در حجم‌ عملیات‌ واحد تجاری‌ فرض‌ نمی‌شود.
22 . مدیریت‌ برای‌ ارزیابی‌ تداوم‌ فعالیت‌، تمام‌ اطلاعات‌ موجود در خصوص‌ آینده‌ قابل‌ پیش‌بینی‌ (حداقل‌ 12 ماه‌ پس‌ از تاریخ‌ ترازنامه‌) را بررسی‌ می‌كند. میزان‌ این‌ بررسی‌ به‌ واقعیات‌ موجود در هر مورد بستگی‌ دارد. در مواردی‌ كه‌ واحد تجاری‌ دارای‌ سابقه‌ سودآوری‌ است‌ و به آسانی‌ به‌ منابع‌ مالی‌ دسترسی‌ دارد، نتیجه‌گیری‌ درباره‌ مناسب‌ بودن‌ كاربرد مبنای‌ تداوم‌ فعالیت‌ برای‌ واحد تجاری‌ می‌تواند بدون‌ تجزیه‌ و تحلیل‌ تفصیلی‌، امكان‌پذیر باشد. درغیر این‌ صورت‌، برای‌ ارزیابی‌ تداوم‌ فعالیت‌ ممكن‌ است‌ بررسی‌ مواردی‌ از قبیل‌ عوامل‌ مؤثر بر سودآوری‌ جاری‌ و مورد انتظار، جداول‌ زمانی‌ بازپرداخت‌ بدهیها و منابع‌ بالقوه‌ تأمین‌ مالی‌ ضروری‌ باشد.

مبنای‌ تعهدی‌

23 . به استثنای‌ اطلاعات‌ مربوط‌ به‌ جریانهای‌ نقدی‌، واحد تجاری‌ باید صورتهای‌ مالی‌ خود را برمبنای‌ تعهدی‌ تهیه‌ كند.
24 . در مبنای‌ تعهدی‌، معاملات‌ و سایر رویدادها در زمان‌ وقوع‌ (و نه‌ در زمان‌ دریافت‌ یا پرداخت‌ وجه‌ نقد) شناسایي‌ و در اسناد و مدارك‌ حسابداری‌ ثبت‌ می‌شود و در صورتهای‌ مالی‌ دوره‌های‌ مربوط‌ انعكاس‌ می‌یابد. بسیاری‌ از هزینه‌ها بر مبنای‌ رابطه‌ مستقیم‌ مخارج‌ تحمل‌شده‌ با درآمدهای‌ تحصیل‌شده‌ در صورت‌ سود و زیان‌ شناسایي‌ می‌شود (تطابق‌ هزینه‌ و درآمد). در هر صورت‌، كاربرد مفهوم‌ تطابق‌، شناخت‌ اقلامی‌ را در ترازنامه‌ كه‌ با تعریف‌ دارایيها یا بدهیها انطباق‌ ندارد، مجاز نمی‌شمرد.

ثبات‌ رویه‌ در نحوه‌ ارائه‌

25 . نحوه‌ ارائه‌ و طبقه‌بندی‌ اقلام‌ در صورتهای‌ مالی‌ از یك‌ دوره‌ به‌ دوره‌ بعد نباید تغیير كند مگر در مواردی‌ كه‌ :
الف . تغیيری‌ عمده‌ در ماهیت‌ عملیات‌ واحد تجاری‌ یا تجدید نظر در نحوه‌ ارائه‌ صورتهای‌ مالی‌ حاكی‌ از این‌ باشد كه‌ تغیير مزبور به‌ ارائه‌ مناسبتر معاملات‌ یا سایر رویدادها منجر شود، یا
ب‌ . تغیيری‌ در نحوه‌ ارائه‌، به‌ موجب‌ یك‌ استاندارد حسابداری‌ الزامی‌ شود.
26 . تحصیل‌ یا واگذاری‌ دارایيهای‌ عمده‌ یا تجدیدنظر در نحوه‌ ارائه‌ صورتهای‌ مالی‌ ممكن‌ است‌ مستلزم‌ ارائه‌ صورتهای‌ مالی‌ به‌ شكلی‌ متفاوت‌ باشد. تنها در شرایطی‌ كه‌ ادامه‌ ارائه‌ صورتهای‌ مالی‌ به‌ شكل‌ جدید محتمل‌ باشد یا اینكه‌ منافع‌ ارائه‌ صورتهای‌ مالی‌ به‌ شكل‌ جدید به روشنی‌ مشخص‌ باشد، واحد تجاری‌ باید نحوه‌ ارائه‌ صورتهای‌ مالی‌ خود را تغیير دهد. در صورت‌ ایجاد تغیير در نحوه‌ ارائه‌ صورتهای‌ مالی‌، واحد تجاری‌ اطلاعات‌ مقایسه‌ای‌ را طبق‌ مندرجات‌ بند 39 این‌ استاندارد تجدید طبقه‌بندی‌ می‌كند.

اهمیت‌ و تجمیع‌

27 . تمام‌ اقلام‌ با اهمیت‌ باید به طور جداگانه‌ در صورتهای‌ مالی‌ ارائه‌ شود. مبالغ‌ كم‌ اهمیت‌ باید با مبالغ‌ دارای‌ ماهیت‌ یا كاركرد مشابه‌ جمع‌ شود و نیازی‌ به‌ ارائه‌ جداگانه‌ آنها نیست‌.
28 . صورتهای‌ مالی‌ حاصل‌ پردازش‌ تعداد زیادی‌ معاملات‌ و سایر رویدادهاست‌ كه‌ با تجمیع‌ آنها در گروههای‌ مختلف‌ براساس‌ ماهیت‌ یا كاركرد، سازمان‌ می‌یابد. ارائه‌ اطلاعات‌ تلخیص‌ و طبقه‌بندی‌ شده‌ای‌ كه‌ تشكیل‌ دهنده‌ اقلام‌ اصلی‌ مندرج‌ در صورتهای‌ مالی‌ اساسی‌ یا در یادداشتهای‌ توضیحی‌ است‌، آخرین‌ مرحله‌ از فرایند تجمیع‌ و طبقه‌بندی‌ است‌. چنانچه‌ یك‌ قلم‌ اصلی‌ به تنهایي‌ با اهمیت‌ نباشد در صورتهای‌ مالی‌ اساسی‌ یا در یادداشتهای‌ توضیحی‌، با اقلام‌ اصلی‌ دیگر جمع‌ می‌شود. اهمیت‌ یك‌ قلم‌ ممكن‌ است‌ به اندازه‌ای‌ نباشد كه‌ ارائه‌ جداگانه‌ آن‌ را در صورتهای‌ مالی‌ اساسی‌ توجیه‌ كند، اما افشای‌ جداگانه‌ آن‌ را در یادداشتهای‌ توضیحی‌ ایجاب‌ كند.
29 . در این‌ استاندارد، اطلاعاتی‌ با اهمیت‌ تلقی‌ می‌شود كه‌ عدم‌ افشای‌ آن‌ بر تصمیمات‌ اقتصادی‌ استفاده‌كنندگان‌ كه‌ بر مبنای‌ صورتهای‌ مالی‌ اتخاذ می‌شود، مؤثر واقع‌ شود. اهمیت‌ به اندازه‌ و ماهیت‌ قلمی‌ بستگی‌ دارد كه‌ در شرایط‌ خاص‌ در مورد حذف‌ آن‌ قضاوت‌ می‌شود. برای‌ اتخاذ تصمیم‌ درباره‌ اهمیت‌ یك‌ قلم‌ یا جمع‌ اقلام‌، هم‌ اندازه‌ و هم‌ ماهیت‌ آن‌ قلم‌ یا اقلام‌ ارزیابی‌ می‌شود. متناسب‌ با شرایط‌، ممكن‌ است‌ یكی‌ از دو عامل‌ یادشده‌ تعیين‌ كننده‌ باشد. برای‌ مثال‌، دارایيهایي‌ كه‌ ماهیت‌ و كاركرد مشابه‌ دارند با یکدیگر جمع‌ می‌شود، حتی‌ اگر مبالغ‌ تك‌ تك‌ آنها قابل توجه‌ باشد. با وجود این‌، اقلام‌ عمده‌ كه‌ از لحاظ‌ ماهیت‌ یا كاركرد با یکدیگر متفاوت‌ است‌ جداگانه‌ ارائه‌ می‌شود.
30 . چنانچه‌ اجرای‌ الزامات‌ افشای‌ مندرج‌ در استانداردهای‌ حسابداری‌ به‌ اطلاعات‌ بی اهمیت‌ منجر شود، نیازی‌ به‌ رعایت‌ آن‌ نیست‌.

تهاتـر

31 . دارایيها و بدهیها نباید با یکدیگر تهاتر شود مگر اینكه‌ تهاتر آنها طبق‌ استاندارد حسابداری‌ دیگری‌ الزامی‌ یا مجاز باشد.
32 . اقلام‌ درآمد و هزینه‌ باید تنها زمانی‌ تهاتر شود كه‌ :
الف . یك‌ استاندارد حسابداری‌ تهاتر مزبور را الزامی‌ یا مجاز كرده‌ باشد، یا
ب‌ . درآمدها و هزینه‌های‌ غیرعملیاتی‌ كه‌ از معاملات‌ و رویدادهای‌ واحد یا مشابه‌ حاصل‌ می‌شود، با اهمیت‌ نباشد. چنین‌ مبالغی‌ باید طبق‌ مفاد بند 27 این‌ استاندارد با یکدیگر جمع‌ شود.
33 . گزارش‌ جداگانه‌ هر دو گروه‌ دارایيها و بدهیها، و درآمدها و هزینه‌های‌ با اهمیت‌، ضروری‌ است‌. تهاتر اقلام‌ در ترازنامه‌ یا صورت‌ سود و زیان‌ موجب‌ كاهش‌ توان‌ درك‌ معاملات‌ انجام‌ شده‌ و ارزیابی‌ جریانهای‌ نقدی‌ آتی‌ واحد تجاری‌ توسط‌ استفاده‌كنندگان‌ می‌شود مگر در مواردی‌ كه‌ تهاتر منعكس‌كننده‌ محتوای‌ معامله‌ یا رویداد مربوط‌ باشد. گزارش‌ خالص‌ دارایيها یعنی‌ دارایيها پس‌ از كسر اقلام‌ كاهنده‌ مربوط‌ از قبیل‌ ذخیره‌ كاهش‌ ارزش‌ موجودیهای‌ مواد و كالا، ذخیره‌ مطالبات‌ مشكوك‌الوصول‌ و استهلاك‌ انباشته‌ دارایيهای‌ ثابت‌ مشهود، تهاتر نیست‌.
34 . تهاتر دو یا چند قلم‌ دریافتنی‌ و پرداختنی‌ تنها زمانی‌ مناسب‌ است‌ كه‌ توان‌ واحد تجاری‌ برای‌ تسویه‌ حساب‌ از طریق‌ پرداخت‌ مبلغ‌ خالص‌ یا عدم‌ پرداخت‌ و الزام‌ دیگری‌ به‌ پرداخت‌ مبلغ‌ خالص‌، تضمین‌ شده‌ باشد. این‌ تضمین‌ مستلزم‌ وجود حق‌ قانونی‌ تهاتر است‌ و اینكه‌ چنین‌ حقی‌ در صورت‌ ناتوانی‌ دیگری‌ در ایفای‌ تعهد همچنان‌ برقرار باشد. در غیر این‌ صورت‌ معمولاً این‌ امكان‌ وجود دارد كه‌ واحد تجاری‌ به‌ ایفای‌ تعهد ملزم‌ شود، بدون‌ آنكه‌ بتواند به‌ منافع‌ اقتصادی‌ آتی‌ دارایي‌ دست‌ یابد.
35 . طبق‌ استاندارد حسابداری‌ شماره‌ 3، درآمد عملیاتی‌ به‌ ارزش‌ منصفانه‌ مابه‌ازای‌ دریافتی‌ یا دریافتنی‌ اندازه‌گیری‌ می‌شود. هر واحد تجاری‌، در روال‌ فعالیتهای‌ عادی‌ خود معاملات‌ دیگری‌ را نیز انجام‌ می‌دهد كه‌ مولد درآمد عملیاتی‌ نیست‌، اما برای‌ انجام‌ فعالیتهای‌ مولد درآمد عملیاتی‌ آن‌ ضروری‌ است‌. نتایج‌ این گونه‌ معاملات‌ از طریق‌ تهاتر درآمدها و هزینه‌های‌ مربوط‌ به‌ آن‌ ارائه‌ می‌شود، به‌ شرط‌ این‌ كه‌ تهاتر یاد شده‌ محتوای‌ معامله‌ را منعكس‌ كند. برای‌ مثال :
الف. درآمدها و هزینه‌های‌ غیرعملیاتی‌ حاصل‌ از فروش‌ دارایيهای‌ غیرجاری‌ (مانند سرمایه‌گذاریها و دارایيهای‌ ثابت‌ مشهود)، به‌ مبلغ‌ عواید حاصل‌ از فروش‌ دارایي‌ پس‌ از كسر مبلغ‌ دفتری‌ و هزینه‌های‌ فروش‌ آن‌ گزارش‌ می‌شود.
ب‌ . مخارج‌ قابل‌ استرداد مربوط‌ به‌ قرارداد با یك‌ شخص‌ ثالث‌ با مبالغ‌ دریافتی‌ و دریافتنی‌ در این‌ رابطه‌، تهاتر و به صورت‌ خالص‌ گزارش‌ می‌شود.
36 . به علاوه‌، درآمدها و هزینه‌های‌ غیرعملیاتی‌ حاصل‌ گروهی‌ از معاملات‌ مشابه‌ (از قبیل‌ سودها و زیانهای‌ حاصل‌ از تسعیر اقلام‌ ارزی‌ یا فروش‌ دارایيهای‌ ثابت‌ مشهود) به صورت‌ خالص‌ گزارش‌ می‌شود، اما اندازه‌، ماهیت‌ یا وقوع‌ این‌گونه‌ درآمدها و هزینه‌ها ممكن‌ است‌ به گونه‌ای‌ باشد كه‌ افشای‌ جداگانه‌ آنها طبق‌ استاندارد حسابداری‌ شماره‌ 6 با عنوان‌ گزارش‌ عملكرد مالی‌ ضرورت‌ یابد.

اطلاعات‌ مقایسه‌ای‌

37 . صورتهای‌ مالی‌ باید در برگیرنده‌ اقلام‌ مقایسه‌ای‌ دوره‌ قبل‌ باشد به‌ جز در مواردی‌ كه‌ یك‌ استاندارد حسابداری‌ نحوه‌ عمل‌ دیگری‌ را مجاز یا الزامی‌ كرده‌ باشد. اطلاعات‌ مقایسه‌ای‌ تشریحی‌ تا جایي‌ باید افشا شود كه‌ جهت‌ درك‌ صورتهای‌ مالی‌ دوره‌ جاری‌ مربوط‌ تلقی‌ گردد.
38 . درمواردی‌، اطلاعات‌ تشریحی‌ ارائه‌ شده‌ در صورتهای‌ مالی‌ دوره‌ (های‌) قبل‌ به‌ دوره‌ مالی‌ جاری‌ نیز مربوط‌ است‌. برای‌ نمونه‌، جزئیات‌ یك‌ دعوای‌ حقوقی‌ كه‌ نتیجه‌ آن‌ در تاریخ‌ ترازنامه‌ قبلی‌ مشخص‌ نبوده‌ و تاكنون‌ حل‌ و فصل‌ نشده‌ است‌، در دوره‌ جاری‌ افشا می‌شود. ارائه‌ اطلاعات‌ مربوط‌ به‌ ابهامات‌ موجود در تاریخ‌ ترازنامه‌ قبلی‌ و اقدامات‌ انجام‌ شده‌ طی‌ دوره‌ جاری‌ جهت‌ رفع‌ ابهام‌ آنها، برای‌ استفاده‌كنندگان‌ صورتهای‌ مالی‌ مفید است‌.
39 . درمواردی‌ كه‌ نحوه‌ ارائه‌ یا طبقه‌بندی‌ اقلام‌ در صورتهای‌ مالی‌ اصلاح‌ می‌شود، به منظور اطمینان‌ از قابلیت‌ مقایسه‌ اقلام‌ صورتهای‌ مالی‌، مبالغ‌ مقایسه‌ای‌ باید تجدید طبقه‌بندی‌ شود مگر اینكه‌ این‌ امر ممكن‌ نباشد. همچنین‌ ماهیت‌، مبلغ‌ و دلیل‌ تجدید طبقه‌بندی‌ باید افشا شود . هرگاه‌ تجدید طبقه‌بندی‌ مبالغ‌ مقایسه‌ای‌ عملی‌ نباشد، واحد تجاری‌ باید دلیل‌ عدم‌ تجدید طبقه‌بندی‌ و ماهیت‌ تغیيراتی‌ را كه‌ در صورت‌ تجدید طبقه‌بندی‌ ایجاد می‌شد، افشا كند.
40 . در برخی‌ شرایط‌ ممكن‌ است‌ تجدید طبقه‌بندی‌ اطلاعات‌ مقایسه‌ای‌ عملی‌ نباشد. برای‌ نمونه‌ ممكن‌ است‌ داده‌ها در دوره‌ (های‌) قبلی‌ به گونه‌ای‌ گردآوری‌ شده‌ باشد كه‌ تجدید طبقه‌بندی‌ امكان‌پذیر نباشد. در چنین‌ شرایطی‌، ماهیت‌ تعدیلات‌ مربوط‌، افشا می‌شود. طبق الزامات‌ استاندارد حسابداری‌ شماره‌ 6 با عنوان‌ گزارش‌ عملكرد مالی‌، چنانچه‌ در رویه‌ حسابداری‌ تغیيری‌ صورت‌ گیرد ارقام‌ مقایسه‌ای‌ دوره‌(های‌) قبل‌ باید برمبنای‌ رویه‌ جدید ارائه‌ مجدد شود.

ساختار و محتوا
مقدمه‌

41 . براساس‌ این‌ استاندارد، برخی‌ اطلاعات‌ مشخصاً در صورتهای‌ مالی‌ اساسی‌ و برخی‌ دیگر حسب‌ مورد در صورتهای‌ مالی‌ اساسی‌ یا در یادداشتهای‌ توضیحی‌ افشا می‌شود. در پیوست‌ این‌ استاندارد نمونه‌های‌ پیشنهادی‌ ترازنامه‌ و صورت‌ سود و زیان‌ یك‌ واحد تجاری‌ كه‌ می‌توان‌ آن‌ را متناسب‌ با شرایط‌ خاص‌ مورد استفاده‌ قرار داد، ارائه‌ شده‌ است‌. همچنین‌ در استانداردهای‌ حسابداری‌ شماره‌ 2 و 6 بترتیب‌ نمونه‌هایي‌ جهت‌ ارائه‌ صورت‌ جریان‌ وجوه‌ نقد و صورت‌ سود و زیان‌ جامع‌ ارائه‌ شده‌ است‌.
42 . در این‌ استاندارد واژه‌ افشا به‌ معنای‌ وسیع‌ آن‌ به‌ كار رفته‌ كه‌ دربرگیرنده‌ ارائه‌ در صورتهای‌ مالی‌ اساسی‌ یا در یادداشتهای‌ توضیحی‌ است‌. موارد افشای‌ مقرر شده‌ در سایر استانداردهای‌ حسابداری‌ براساس‌ الزامات‌ آن‌ استانداردها صورت‌ می‌گیرد.

تشخیص‌ صورتهای‌ مالی‌

43 . صورتهای‌ مالی‌ باید به وضوح‌ از سایر اطلاعاتی‌ كه‌ همراه‌ آن‌ در یك‌ مجموعه‌ انتشار می‌یابد قابل‌ تشخیص‌ و متمایز باشد.
44 . الزامات‌ استانداردهای‌ حسابداری‌ تنها در مورد صورتهای‌ مالی‌ كاربرد دارد و درخصوص‌ سایر اطلاعاتی‌ كه‌ در گزارش‌ سالانه‌ یا سایر مدارك‌ یا گزارشهایي‌ از این‌ قبیل‌ ارائه‌ می‌شود، كاربرد ندارد. بنابراین‌، این‌ موضوع‌ اهمیت‌ دارد كه‌ استفاده‌كنندگان‌ بتوانند اطلاعاتی‌ كه‌ برمبنای‌ استانداردهای‌ حسابداری‌ تهیه‌ می‌شود را از سایر اطلاعات‌ تمیز دهند.
45 . هر یك‌ از اجزای‌ صورتهای‌ مالی‌ باید به وضوح‌ مشخص‌ شود. به علاوه‌، اطلاعات‌ زیر باید به گونه‌ای‌ بارز نشان‌ داده‌ شود و در صورت‌ لزوم‌ برای‌ درك‌ صحیح‌ اطلاعات‌ ارائه‌ شده‌، تكرار شود :
الف . نام‌ واحد گزارشگر و شكل‌ حقوقی‌ آن‌،
ب . اینكه‌ صورتهای‌ مالی‌ مربوط‌ به‌ یك‌ واحد تجاری‌ یا مربوط‌ به‌ گروه‌ واحدهای‌ تجاری‌ است‌،
ج‌ . تاریخ‌ ترازنامه‌ یا دوره‌ مالی‌ هر كدام‌ كه‌ با اجزای‌ صورتهای‌ مالی‌ مناسبت‌ داشته‌ باشد،
د . واحد پول‌ گزارشگری‌، و
ﻫ . سطح‌ دقت‌ به‌ كار رفته‌ در ارائه‌ ارقام‌ صورتهای‌ مالی‌.
46 . الزامات‌ بند 45 معمولاً از طریق‌ ارائه‌ عناوین‌ برای‌ صفحات‌ و عناوین‌ مختصر برای‌ ستونها در تمام‌ صفحات‌ صورتهای‌ مالی‌ تأمین‌ می‌شود.
47 . در اغلب‌ موارد، ارائه‌ اطلاعات‌ به صورت‌ هزار ریال‌ یا میلیون‌ ریال‌ قابلیت‌ درك‌ صورتهای‌ مالی‌ را افزایش‌ می‌دهد. این‌ امر تا آنجایي‌ قابل‌ قبول‌ است‌ كه‌ سطح‌ دقت‌ ارائه‌ اطلاعات‌ افشا شود و منجر به‌ حذف‌ اطلاعات‌ مربوط‌ نگردد.

دوره‌ گزارشگری‌

48 . صورتهای‌ مالی‌ باید حداقل‌ به طور سالانه‌ ارائه‌ شود. در شرایط‌ استثنایي‌ كه‌ تاریخ‌ ترازنامه‌ واحد تجاری‌ تغیير می‌كند و صورتهای‌ مالی‌ برای‌ دوره‌ای‌ كوتاه‌تر از یكسال‌ ارائه‌ می‌شود، واحد تجاری‌ باید علاوه‌ بر دوره‌ زمانی‌ تحت‌ پوشش‌ صورتهای‌ مالی‌، موارد زیر را افشا كند :
الف‌ . دلیل‌ بكار گرفتن‌ دوره‌ كمتر از یكسال‌، و
ب‌ . این‌ واقعیت‌ كه‌ مبالغ‌ مقایسه‌ای‌ مربوط‌ به صورت‌ سود و زیان‌، صورت‌ سود و زیان‌ جامع‌، صورت‌ جریان‌ وجوه‌ نقد و یادداشتهای‌ توضیحی‌ مربوط‌ قابل‌ مقایسه‌ نیست‌.

به موقع‌ بودن‌

49 . چنانچه‌ صورتهای‌ مالی‌ ظرف‌ مدت‌ معقولی‌ بعد از تاریخ‌ ترازنامه‌ در اختیار استفاده‌كنندگان‌ قرار نگیرد، مفید بودن‌ آن‌ كاهش‌ می‌یابد. واحد تجاری‌ باید صورتهای‌ مالی‌ خود را حداكثر ظرف‌ مهلت‌ مقرر در قوانین‌ و مقررات‌ مربوط‌ منتشر كند. عواملی‌ نظیر پیچیدگی‌ عملیات‌ واحد تجاری‌، دلیل‌ كافی‌ برای‌ خودداری‌ از گزارشگری‌ به موقع‌ محسوب‌ نمی‌شود.

ترازنامه‌

اطلاعاتی‌ كه‌ در ترازنامه‌ ارائه‌ می‌شود
50 . ترازنامه‌ باید حداقل‌ حاوی‌ اقلام‌ اصلی‌ زیر باشد :
الف . دارایيهای‌ ثابت‌ مشهود،
ب‌ . دارایيهای‌ نامشهود،
ج‌ . سرمایه‌گذاریها،
د . موجودی‌ مواد و كالا،
ﻫ . حسابها و اسناد دریافتنی‌ تجاری‌ و سایر حسابهاو اسناد دریافتنی‌،
و . موجودی‌ نقد،
ز . حسابها و اسناد پرداختنی‌ تجاری‌ و سایر حسابها و اسناد پرداختنی‌،
ح‌ . ذخیره‌ مالیات‌،
ط‌ . ذخیره‌ مزایای‌ پایان‌ خدمت‌ كاركنان‌،
ی‌ . بدهیهای‌ بلندمدت‌،
ك‌ . سهم‌ اقلیت‌، و
ل‌ . سرمایه‌ و اندوخته‌ها.
51 . علاوه‌ بر موارد مندرج‌ در بند 50، ممكن‌ است‌ به‌ موجب‌ سایر استانداردهای‌ حسابداری‌، ارائه‌ اقلام‌ اصلی‌ و جمعهای‌ فرعی‌ دیگری‌ در ترازنامه‌ الزامی‌ باشد یا برای‌ ارائه‌ وضعیت‌ مالی‌ واحد تجاری‌ به نحو مطلوب‌ ضرورت‌ داشته‌ باشد.
52 . این‌ استاندارد ترتیب‌ یا شكل‌ ارائه‌ اقلام‌ را تعیين‌ نمی‌كند. بند 50 تنها فهرست‌ آن‌ گروه‌ از اقلام‌ اصلی‌ را ارائه‌ می‌كند كه‌ به‌ لحاظ‌ ماهیت‌ یا كاركرد به اندازه‌ای‌ با یکدیگر متفاوتند كه‌ ارائه‌ جداگانه‌ آنها در ترازنامه‌ ضرورت‌ می‌یابد. نمونه‌های‌ مربوط‌ در پیوست‌ این‌ استاندارد درج‌ شده‌ است‌. در موارد زیر اقلام‌ اصلی‌ یادشده‌ تعدیل‌ می‌شود :
الف‌. هرگاه‌ استاندارد حسابداری‌ دیگری‌ ارائه‌ جداگانه‌ یك‌ قلم‌ را در ترازنامه‌ الزامی‌ كند، یا زمانی‌ كه‌ مبلغ‌، ماهیت‌ یا كاركرد یك‌ قلم‌ به گونه‌ای‌ باشد كه‌ ارائه‌ جداگانه‌ آن‌ به‌ ارائه‌ مطلوب‌ وضعیت‌ مالی‌ واحد تجاری‌ كمك‌ كند، آن‌ قلم‌ به‌ اقلام‌ اصلی‌ اضافه‌ می‌شود، و
ب . شرح‌ یا ترتیب‌ درج‌ اقلام‌ ممكن‌ است‌ با توجه‌ به‌ ماهیت‌ واحد تجاری‌ و ماهیت‌ معاملات‌ آن‌ و به منظور فراهم‌ آوردن‌ اطلاعات‌ لازم‌ جهت‌ درك‌ كلی‌ وضعیت‌ مالی‌ واحد تجاری‌ تعدیل‌ شود.
53 . اقلام‌ اصلی‌ مندرج‌ در بند 50 به‌ لحاظ‌ ماهیت‌ جنبه‌ عام‌ دارد. برای‌ مثال‌، اقلامی‌ از قبیل‌ سرقفلی‌ (اعم از سرقفلی‌ محل‌ كسب‌ و سرقفلی‌ ناشی‌ از تركیب‌ واحدهای‌ تجاری‌) و دارایيهای‌ ناشی‌ از مخارج‌ توسعه‌ كه‌ در استانداردهای‌ جداگانه‌ای‌ مورد بحث‌ قرار گرفته‌اند را می‌توان‌ در ترازنامه‌ تحت‌ قلم‌ اصلی‌ دارایيهای‌ نامشهود طبقه‌بندی‌ كرد.
54 . قضاوت‌ نسبت‌ به‌ ارائـه‌ جداگانـه‌ اقلام‌ اصلی‌ دیگر، علاوه‌ بـر موارد منـدرج‌ در بنـد 50، مبتنی بر ارزیابی‌ موارد زیر است‌ :
الف. ماهیت‌ و قابلیت‌ تبدیل‌ به‌ وجه‌ نقد دارایيها و اهمیت‌ آنها در اغلب‌ موارد به‌ ارائه‌ جداگانه‌ سرقفلی‌ و دارایيهای‌ ناشی‌ از مخارج‌ توسعه‌، دارایيهای‌ پولی‌ و غیرپولی‌ و دارایيهای‌ جاری‌ و غیرجاری‌ منجر می‌شود،
ب‌ . كاركرد دارایيها در واحد تجاری‌ برای‌ مثال‌ به‌ ارائه‌ جداگانه‌ دارایيهای‌ عملیاتی‌، موجودی‌ مواد و كالا، حسابهای‌ دریافتنی‌ و وجوه‌ نقد منجر می‌شود، و
ج . مبالغ‌، ماهیت‌ و زمانبندی‌ پرداخت‌ بدهیها برای‌ مثال‌ به‌ ارائه‌ جداگانه‌ بدهیهای‌ متضمن‌ سود تضمین‌شده‌ و بدون‌ سود تضمین‌شده‌ منجر و حسب‌ مورد تحت‌ عنوان‌ بدهی‌ جاری‌ یا غیرجاری‌ طبقه‌بندی‌ می‌شود.

اطلاعاتی‌ كه‌ در ترازنامه‌ یا در یادداشتهای‌ توضیحی‌ افشا می‌شود

55 . واحد تجاری‌ باید طبقات‌ فرعی‌ اقلام‌ اصلی‌ را كه‌ متناسب‌ با عملیات‌ واحد تجاری‌ طبقه‌بندی‌ شده‌ است‌، در ترازنامه‌ یا در یادداشتهای‌ توضیحی‌ افشا كند. در صورت‌ لزوم‌، هر قلم‌ فرعی‌ باید برحسب‌ ماهیت‌ به‌ اقلام‌ فرعی‌تری‌ طبقه‌بندی‌ شود و مبالغ‌ پرداختنی‌ به‌ / دریافتنی‌ از واحد تجاری‌ اصلی‌، سایر واحدهای‌ تجاری‌ گروه‌ و سایر اشخاص‌ وابسته‌ باید جداگانه‌ افشا شود.
56 . تعیين‌ طبقات‌ فرعی‌ یاد شده‌ به‌ الزامات‌ استانداردهای‌ حسابداری‌، اندازه‌، ماهیت‌ و كاركرد اقلام‌ مورد نظر بستگی‌ دارد. در اتخاذ تصمیم‌ نسبت‌ به‌ مبنای‌ طبقه‌بندی‌ فرعی‌ اقلام‌، عوامل‌ مندرج‌ در بند 54 نیز مورد استفاده‌ قرار می‌گیرد. موارد افشا در خصوص‌ هر قلم‌ با اقلام‌ دیگر متفاوت‌ است‌، برای‌ مثال‌ :
الف. دارایيهای‌ ثابت‌ مشهود برحسب‌ طبقات‌ مندرج‌ در استاندارد حسابداری‌ شماره‌ 11 طبقه‌بندی‌ می‌شود.
ب‌ . اقلام‌ دریافتنی‌ به‌ سرفصلهای‌ حسابها و اسناد دریافتنی‌ تجاری‌، سایر حسابها و اسناد دریافتنی‌، طلب‌ از اعضای‌ گروه‌ و طلب‌ از سایر اشخاص‌ وابسته‌ و غیره‌ تفكیك‌ می‌شود.
ج‌ . موجودی‌ مواد و كالا طبق‌ استاندارد حسابداری‌ شماره‌ 8 با عنوان‌ حسابداری‌ موجودی‌ مواد و كالا، به‌ طبقات‌ فرعی‌ از قبیل‌ مواد اولیه‌، كالای‌ در جریان‌ ساخت‌، كالای‌ ساخته‌ شده‌، كالای‌ خریداری‌ شده‌ برای‌ فروش‌، مواد و كالای‌ در راه‌ و سایر موجودیها تفكیك‌ می‌شود.
د . ذخایر به نحوی‌ تفكیك‌ می‌شود كه‌ ذخایر مرتبط‌ با مزایای‌ كاركنان‌ و سایر اقلام‌ را متناسب‌ با عملیات‌ واحد تجاری‌، به طور جداگانه‌ نشان‌ دهد.
ﻫ . سرمایه‌ و اندوخته‌ها به گونه‌ای‌ تفكیك‌ می‌شود كه‌ نمایانگر طبقات‌ مختلف‌ سرمایه‌ پرداخت‌ شده‌ و اندوخته‌ها باشد.
57 . واحد تجاری‌ باید موارد زیر را در ترازنامه‌ یا در یادداشتهای‌ توضیحی‌ افشا كند :
الف‌ . برای‌ هر یك‌ از طبقات‌ سهام‌ :
1 . تعداد سهام‌ مصوب‌،
2 . تعداد سهام‌ منتشر شده‌ و میزان‌ سرمایه‌ پرداخت‌ شده‌،
3 . ارزش‌ اسمی‌ هر سهم‌،
4 . حقوق‌، مزایا و محدودیتهای‌ مربوط‌، و
5‌ . سهام‌ واحد تجاری‌ كه‌ در مالكیت‌ واحدهای‌ تجاری‌ فرعی‌ و وابسته‌ است‌.
ب‌ . مبالغ‌ دریافتی‌ بابت‌ افزایش‌ سرمایه‌ قبل‌ از ثبت‌ قانونی‌ آن‌،
ج‌ . صرف‌ سهام‌،
د . ماهیت‌ و موضوع‌ هر یك‌ از اندوخته‌ها، و
ﻫ . مبالغ‌ منظور شده‌ در صورتهای‌ مالی‌ بابت‌ سود سهام‌‌ .
واحدهای‌ تجاری‌ كه‌ به‌ شكلی‌ غیر از شركت‌ سهامی‌ تشكیل‌ شده‌اند، باید اطلاعاتی‌ معادل‌ با موارد پیشگفته‌ را كه‌ نمایانگر تغیيرات‌ هر طبقه‌ از حقوق‌ مالكانه‌ طی‌ دوره‌ بوده‌ و حقوق‌، مزایا و محدودیتهای‌ منضم‌ به‌ هر طبقه‌ از حقوق‌ مالكانه‌ را افشا كند.

صورت‌ سود و زیان‌
اطلاعاتی‌ كه‌ در صورت‌ سود و زیان‌ ارائه‌ می‌شود

58 . صورت‌ سود و زیان‌ باید حداقل‌ حاوی‌ اقلام‌ اصلی‌ زیر باشد :
الف‌ . درآمدهای‌ عملیاتی‌،
ب‌ . هزینه‌های‌ عملیاتی‌،
ج‌ . سود یا زیان‌ عملیاتی‌،
د . هزینه‌های‌ مالی‌،
ﻫ . سایر درآمدها و هزینه‌های‌ غیرعملیاتی‌،
و . سود یا زیان عملیات در حال تداوم قبل از مالیات،
ز . مالیات‌ بردرآمد،
ح . سود یا زیان خالص عملیات در حال تداوم،
ط . سود یا زیان عملیات متوقف شده،
ی . سهم‌ اقلیت‌، و
ک‌ . سود یا زیان‌ خالص‌.
علاوه‌ بر موارد بالا، ممكن‌ است‌ به‌ موجب‌ سایر استانداردهای‌ حسابداری‌، ارائه‌ اقلام‌ اصلی‌ و جمعهای‌ فرعی‌ دیگری‌ در صورت‌ سود و زیان‌ الزامی‌ باشد یا برای‌ ارائه‌ عملكرد مالی‌ واحد تجاری‌ به نحو مطلوب‌ ضرورت‌ داشته‌ باشد.
59 . آثار ناشی‌ از فعالیتها، معاملات‌ و رویدادهای‌ مختلف‌ واحد تجاری‌ از نظر ثبات‌، مخاطره‌ و قابلیت‌ پیش‌بینی‌ متفاوت‌ است‌ و افشای‌ عناصر عملكرد به‌ درك‌ عملكرد مالی‌ دوره‌ و ارزیابی‌ نتایج‌ آتی‌ كمك‌ می‌كند. براین‌ اساس‌ صورت‌ سود و زیان‌ حداقل‌ دربرگیرنده‌ اقلام‌ اصلی‌ مندرج‌ در بند 58 است‌. با این‌ حال‌ در صورت‌ نیاز به‌ تشریح‌ بیشتر عناصر عملكرد یا در رعایت‌ الزامات‌ مندرج‌ در سایر استانداردهای‌ حسابداری‌ می‌توان‌ اقلام‌ اصلی‌ دیگری‌ را در صورت‌ سود و زیان‌ ارائه‌ یا شرح‌ اقلام‌ و ترتیب‌ ارائه‌ آنها را اصلاح‌ كرد. برای‌ این‌ منظور عواملی‌ مانند اهمیت‌، ماهیت‌ و كاركرد اجزای‌ مختلف‌ تشكیل دهنده‌ درآمدها و هزینه‌ها مدنظر قرار می‌گیرد.
60 . هزینه‌های‌ عملیاتی‌ باید برحسب‌ كاركرد هزینه‌ها در واحد تجاری‌ و در موارد خاص‌ كه‌ انجام‌ این‌ امر مفید نباشد برحسب‌ ماهیت‌ هزینه‌ها، طبقه‌بندی‌ و در صورت‌ سود و زیان‌ منعكس‌ شود.
61 . به‌منظور برجسته‌ كردن‌ اجزای‌ عملكرد مالی‌ كه‌ ممكن‌ است‌ از نظر ثبات‌ و قابلیت‌ پیش‌بینی‌ با یکدیگر متفاوت‌ باشد، اقلام‌ هزینه‌ عملیاتی‌ به‌ طبقات‌ فرعی‌تر تفكیك‌ می‌شود. این‌ اطلاعات‌ به‌ طریق‌ مندرج‌ در بند 62 (براساس‌ كاركرد هزینه‌) و در موارد خاص‌ كه‌ انجام‌ آن‌ عملی‌ یا مفید نباشد به‌ طریق‌ مندرج‌ در بند 63 (برحسب‌ ماهیت‌ هزینه‌) ارائه‌ می‌شود.
62 . در روش‌ طبقه‌بندی‌ برمبنای‌ كاركرد هزینه‌ كه‌ بعضاً روش‌ بهای‌ تمام‌ شده‌ فروش‌ نامیده‌ می‌شود، هزینه‌ها برحسب‌ كاركرد به‌ عنوان‌ بخشی‌ از بهای‌ تمام‌شده‌ فروش‌، توزیع‌ یا اداری‌ طبقه‌بندی‌ می‌شود. این‌ نحوه‌ ارائه‌ در مقایسه‌ با روش‌ طبقه‌بندی‌ هزینه‌ها برحسب‌ ماهیت‌، اطلاعات‌ مربوط‌تری‌ را در دسترس‌ استفاده‌كنندگان‌ قرار می‌دهد، لیكن‌ در این‌ روش‌ تخصیص‌ مخارج‌ به‌ كاركردها می‌تواند اختیاری‌ و نیازمند اعمال‌ قضاوت‌ قابل‌ توجهی‌ باشد.
63 . در روش‌ طبقه‌بندی‌ براساس‌ ماهیت‌ هزینه‌، اقلام‌ هزینه‌ برحسب‌ ماهیت‌ (نظیر استهلاك‌، مواد مصرفی‌، كرایه‌ حمل‌، حقوق‌ و دستمزد، تبلیغات‌) با یکدیگر جمع‌ شده‌ و در صورت‌ سود و زیان‌ منعكس‌ می‌شود.

اطلاعاتی‌ كه‌ در صورت‌ سود و زیان‌ یا در یادداشتهای‌ توضیحی‌ افشا می‌شود

64 . هر واحد تجاری‌ كه‌ هزینه‌های‌ عملیاتی‌ را بر حسب‌ كاركرد طبقه‌بندی‌ كند باید اطلاعات‌ اضافی‌ را درباره‌ ماهیت‌ هزینه‌ها شامل‌ هزینه‌ استهلاك‌ و هزینه‌های‌ پرسنلی‌، افشا كند.
65 . از آنجا كه‌ اطلاعات‌ مربوط‌ به‌ ماهیت‌ هزینه‌ها در پیش‌بینی‌ جریانهای‌ نقدی‌ آتی‌ مفید است‌، چنانچه‌ از روش‌ طبقه‌بندی‌ بر مبنای‌ كاركرد هزینه‌ استفاده‌ شود، اقلام‌ تشكیل‌ دهنده‌ هزینه‌ها برحسب‌ ماهیت‌ نیز افشا می‌شود.
66 -67 . حذف شده است.
صورت‌ سود و زیان‌ جامع‌ و تغیيرات‌ حقوق‌ صاحبان‌ سرمایه‌
68 . الزامات‌ مربوط‌ به نحوه‌ ارائه‌ صورت‌ سود و زیان‌ جامع‌ و تغیيرات‌ حقوق‌ صاحبان‌ سرمایه‌ و موارد افشای‌ مربوط‌ در استاندارد حسابداری‌ شماره‌ 6 با عنوان‌ گزارش‌ عملكرد مالی‌ تشریح‌ شده‌ است‌.

صورت‌ جریان‌ وجوه‌ نقد

69 . الزامات‌ مربوط‌ به نحوه‌ ارائه‌ صورت‌ جریان‌ وجوه‌ نقد و موارد افشای‌ مربوط‌، در استاندارد حسابداری‌ شماره‌ 2 با عنوان‌ صورت‌ جریان‌ وجوه‌ نقد تشریح‌ شده‌ است‌. طبق‌ استاندارد مذكور، اطلاعات‌ مربوط‌ به‌ جریانهای‌ نقدی‌، مبنایي‌ را برای‌ ارزیابی‌ توان‌ واحد تجاری‌ در ایجاد وجه‌ نقد و نیاز واحد تجاری‌ در استفاده‌ بهینه‌ از جریانهای‌ نقدی‌ فراهم‌ می‌آورد كه‌ برای‌ استفاده‌كنندگان‌ صورتهای‌ مالی‌ مفید است‌.

یادداشتهای‌ توضیحی‌
ساختار

70 . اطلاعات‌ زیر باید در یادداشتهای‌ توضیحی‌ واحد تجاری‌ افشا شود :
الف‌ . تصریح‌ اینكه‌ صورتهای‌ مالی‌ براساس‌ استانداردهای‌ حسابداری‌ تهیه‌ شده‌ است‌،
ب‌ . رویه‌های‌ حسابداری‌ اعمال‌ شده‌ درخصوص‌ معاملات‌ و رویدادهای‌ با اهمیت‌،
ج‌ . مواردی‌ كه‌ افشای‌ آنها طبق‌ استانداردهای‌ حسابداری‌ الزامی‌ شده‌ و در بخش‌ دیگری‌ از صورتهای‌ مالی‌ ارائه‌ نشده‌ است‌، و
د . موارد دیگری‌ كه‌ در صورتهای‌ مالی‌ اساسی‌ ارائه‌ نشده‌ است‌، لیكن‌ افشای‌ آنها برای‌ ارائه‌ مطلوب‌ ضرورت‌ دارد.
71 . یادداشتهای‌ توضیحی‌ باید به نحوی‌ منظم‌ ارائه‌ شود. هر قلم‌ مندرج‌ در ترازنامه‌، صورت‌ سود و زیان‌، صورت‌ سود و زیان‌ جامع‌ و صورت‌ جریان‌ وجوه‌ نقد باید به‌ یادداشتهای‌ توضیحی‌ مربوط‌ عطف‌ داده‌ شود.
72 . یادداشتهای‌ توضیحی‌ شامل‌ اطلاعات‌ تشریحی‌ و جزئیات‌ بیشتری‌ از اقلام‌ منعكس‌ شده‌ در صورتهای‌ مالی‌ اساسی‌ است‌ ضمن‌ اینكه‌ اطلاعات‌ دیگری‌ از قبیل‌ بدهیهای‌ احتمالی‌ و تعهدات‌ را ارائه‌ می‌كند. این‌ یادداشتها شامل‌ موارد افشای‌ الزامی‌ یا توصیه‌ شده‌ براساس‌ استانداردهای‌ حسابداری‌ یا سایر موارد افشاست‌ كه‌ برای‌ دستیابی‌ به‌ ارائه‌ مطلوب‌ ضرورت‌ دارد.
73 . برای‌ كمك‌ به‌ درك‌ صورتهای‌ مالی‌ و مقایسه‌ آن‌ با صورتهای‌ مالی‌ واحدهای‌ تجاری‌ دیگر، یادداشتهای‌ توضیحی‌ عموماً به ترتیب‌ زیر ارائه‌ می‌شود :
الف. تصریح‌ اینكه‌ صورتهای‌ مالی‌ طبق‌ استانداردهای‌ حسابداری‌ تهیه‌شده‌ است‌،
ب‌ . مبنا یا مبانی‌ اندازه‌گیری‌ و رویه‌های‌ حسابداری‌ مورد استفاده‌،
ج‌ . اطلاعات‌ تكمیلی‌ درباره‌ اقلام‌ ارائه‌ شده‌ در صورتهای‌ مالی‌ اساسی‌ به ترتیب‌ صورتهای‌ مالی‌ و به ترتیب‌ اقلام‌ اصلی‌ ارائه‌ شده‌ در آنها، و
د . سایر موارد افشا، شامل‌ :
1 . بدهیهای‌ احتمالی‌، تعهدات‌ و سایر اطلاعات‌ مالی‌، و
2 . اطلاعات‌ غیرمالی‌.

افشای‌ رویه‌های‌ حسابداری‌

74 . موارد زیر باید در بخش‌ اهم‌ رویه‌های‌ حسابداری‌ یادداشتهای‌ توضیحی‌ تشریح‌ شود :
الف‌ . مبنا یا مبانی‌ اندازه‌گیری‌ مورد استفاده‌ در تهیه‌ صورتهای‌ مالی‌، و
ب‌ . كلیه‌ رویه‌های‌ حسابداری‌ لازم‌ برای‌ درك‌ مناسب‌ صورتهای‌ مالی‌.
75 . علاوه‌ بر رویه‌های‌ حسابداری‌ خاص‌ بكار رفته‌ در تهیه‌ صورتهای‌ مالی‌، آگاهی‌ از مبنا یا مبانی‌ اندازه‌گیری‌ مورد استفاده‌ در تهیه‌ این‌ صورتها (بهای‌ تمام‌ شده‌ یا ارزش‌ جاری‌) برای‌ استفاده‌كنندگان‌ مهم‌ است‌. چنانچه‌ در تهیه‌ صورتهای‌ مالی‌ بیش‌ از یك‌ مبنای‌ اندازه‌گیری‌ بكار گرفته‌ شود (برای‌ مثال‌ در مواردی‌ كه‌ برخی‌ از دارایيهای‌ ثابت‌ مشهود تجدید ارزیابی‌ می‌شود) مشخص‌ كردن‌ آن‌ دسته‌ از دارایيها و بدهیهایي‌ كه‌ هر یك‌ از مبانی‌ اندازه‌گیری‌ در مورد آنها بكار رفته‌ است‌، كفایت‌ می‌كند.
76 . افشای‌ یك‌ رویه‌ حسابداری‌، بستگی‌ به‌ این‌ دارد كه‌ آیا افشای‌ آن‌ به‌ استفاده‌كنندگان‌ جهت‌ درك‌ نحوه‌ انعكاس‌ معاملات‌ و سایر رویدادها در عملكرد مالی‌ و وضعیت‌ مالی‌ كمك‌ می‌كند یا خیر. رویه‌های‌ حسابداری‌ كه‌ ممكن‌ است‌ واحد تجاری‌ ارائه‌ آنها را مد نظر قرار دهد، شامل‌ موارد مندرج در زیر است‌، اما محدود به‌ آنها نیست‌ :
الف. شناخت‌ درآمد عملیاتی‌،
ب‌ . اصول‌ تلفیق‌ صورتهای‌ مالی‌، شامل‌ واحدهای‌ تجاری‌ فرعی‌ و وابسته‌،
ج . تركیب‌ واحدهای‌ تجاری‌،
د . مشاركتهای‌ خاص‌،
ﻫ . دارایيهای‌ ثابت‌ مشهود و دارایيهای‌ نامشهود،
و . احتساب‌ مخارج‌ تأمین‌ مالی‌ و سایر مخارج‌ به‌ عنوان‌ بهای‌ تمام‌شده‌ دارایي‌،
ز . پیمانهای‌ بلندمدت‌،
ح‌ . سرمایه‌گذاری‌ در املاك‌،
ط . سرمایه‌گذاریها،
ی‌ . اجاره‌ها،
ك‌ . مخارج‌ تحقیق‌ و توسعه‌،
ل‌ . موجودی‌ مواد و كالا،
م‌ . مالیاتها،
ن . ذخایر،
س . مزایای‌ پایان‌ خدمت‌ كاركنان‌،
ع‌ . تسعیر ارز، و
ف . كمكهای‌ بلاعوض‌ دولت‌.

سایر استانداردهای‌ حسابداری‌، افشای‌ رویه‌های‌ حسابداری‌ بسیاری‌ از این‌ موضوعات‌ را الزامی‌ كرده‌ است‌.

77 . حتی‌ اگر مبالغ‌ منعكس‌ شده‌ در صورتهای‌ مالی‌ دوره‌ جاری‌ و دوره‌(های‌) قبل‌ در رابطه با اعمال‌ یك‌ رویه‌ حسابداری‌ خاص‌ فاقد اهمیت‌ كافی‌ باشد، ممكن‌ است‌ افشای‌ رویه‌ حسابداری‌ مربوط‌ از اهمیت‌ برخودار باشد. همچنین‌ لازم‌ است‌ در مواردی‌ كه‌ در رابطه با یك‌ موضوع‌، راه‌ كار خاصی‌ در استانداردهای‌ حسابداری‌ ارائه‌ نشده‌ لیكن‌ بر اساس‌ مفاد بند 19 یك‌ رویه‌ حسابداری‌ انتخاب‌ و بكار گرفته‌ شده‌ است‌، رویه‌ مزبور افشا شود.

سایر موارد افشا

78 . واحد تجاری‌ باید موارد زیر را نیز در یادداشتهای‌ توضیحی‌ افشا كند :
الف‌ . اقامتگاه‌ و شكل‌ حقوقی‌ واحد تجاری‌، كشور محل‌ فعالیت‌ آن‌ و نشانی‌ مركز ثبت‌ شده‌ (یا محل‌ اصلی‌ فعالیت‌ چنانچه‌ متفاوت‌ از كشور محل‌ ثبت‌ باشد)،
ب . شرحی‌ از ماهیت‌ عملیات‌ واحد تجاری‌ و فعالیتهای‌ اصلی‌ آن‌،
ج‌ . نام‌ واحد تجاری‌ اصلی‌ و واحد تجاری‌ اصلی‌ نهایي‌ گروه‌، و
د . تعداد كاركنان‌ در پایان‌ دوره‌ یا میانگین‌ تعداد آنها طی‌ دوره‌.

تاریخ‌ اجرا

79 . الزامات‌ این‌ استاندارد در مورد كلیه‌ صورتهای‌ مالی‌ كه‌ دوره‌ مالی‌ آنها از تاریخ‌ 1/1/1380 و بعد از آن‌ شروع‌ می‌شود، لازم‌ الاجراست‌.
مطابقت‌ با استانداردهای‌ بین‌المللی‌ حسابداری‌
80 . با اجرای‌ الزامات‌ این‌ استاندارد، مفاد استاندارد بین‌المللی‌ حسابداری‌ شماره‌ 1 با عنوان‌ نحوه‌ ارائه‌ صورتهای‌ مالی‌ نیز رعایت‌ می‌شود.
پاسخ
سپاس شده توسط: hoda ، asena ، جعفری
#2
سلام دوست گرامی

ابتدا از طرف كلیه اعضای فروم‌لرن خدمت شما خیرمقدم عرض می‌كنم، به سایت خودتان خوش آمدید!

میشه لطف كنید بفرمائید چرا متن استاندارد را تغیير داده بودید و این عبارت "خبره" چی هست كه در كل متن استاندارد، بعد از عبارت "استاندارد حسابداری" آمده بود؟

بنده كه متوجه نشدم منظور از "استاندارد حسابداری خبره" چیست!

به هرحال، متن فوق اصلاح گردید.

با احترام...
" برای حمایـت از ما، لطفاً بر روی بنرهای تبلیغاتی سایت كلیك نمائید "

" اگر کسی خوبیهای تو را فراموش کرد، تو خوب بودن را فراموش نکن... "
" ای کاش یاد بگیریم، برای خالی کردن خودمان؛ کسی را لبریز نکنیم... "
" تنها « زمان » است كه دوست داشتن را ثابت می كند، نه « زبان »... "
پاسخ
سپاس شده توسط: asena


پرش به انجمن:


کاربران در حال بازدید این موضوع: 1 مهمان

"تبلیغات متنی"
"درباره‌ی ما"
"امکانات وبسايت"
نرم افزار حسابداری آرین سیستم تبلیغ متنی شما در اینجا
وبسایت فروم‌لرن در واپسین روزهای اسفند ۱۳۹۱ فعالیت خود را آغاز کرده و کلیه خدمات ارائه شده در این انجمن کاملاً رایگان می‌باشد. هدف ما کمک به پیشرفت حرفه حسابداری بوده و امیدواریم که بتوانیم با یاری خداوند متعال، همکاری اعضاء عزیز و سرمایه‌های گرانقدرمان؛ گام مؤثری جهت نیل به هدف خود برداریم.

©۱۳۹۶: تمامی حقوق برای تالار گفتگوی تخصصی حسابداری فروم‌لرن محفوظ می‌باشد.

تــرجمـه شده توسط: Www.My-BB.Ir و iora.ir
قدرت گرفته از: MyBB, © ۲۰۰۲-۱۳۹۶ MyBB Group.
طراحی توسط: My-BB.Ir & Masoud_MI

زمان کنونی: ۲۸ آبان ۱۳۹۶، ۰۶:۵۲ ب.ظ